Lewis & Short

No entries found. Showing closest matches:

1. luscĭnus, a, um, adj. [luscus], oneeyed; plur. as subst.: luscĭni, ōrum, m., one-eyed persons: qui altero lumine orbi nascerentur, Coclites vocabantur, qui par vis utrisque Ocellae; Luscini injuriae cognomen habuere, Plin. 11, 37, 55, § 150.

luscĭnĭa, ae, f. (luscĭnĭus, ĭi, m., Phaedr. 3, 18, 2 and 11; Sen. Ep. 76, 7; and, † luscĭnus, i, m., = ἀηδών, Gloss. Lat. Gr.) [for clus-cinia; Sanscr. root cru, to hear; Gr. κλύω; Lat. clueo, to be famous, akin to gloria and cano; hence, the melodious or glorious songstress], the nightingale, Plin. 10, 29, 43, § 81 sq.: luscinias soliti impenso prandere coëmptas, Hor. S. 2, 3, 245: vox luscinii, Sen. Ep. 76, 9.

luscĭnĭŏla, ae, f. dim. [luscinia], a little nightingale: aves cantrices, ut lusciniolae ac merulae, Varr. R. R. 3, 5, 14; cf. id. L. L. 5, § 76 Müll.
Prov.: So. Pol magis metuo mihi in monendo ne defuerit optio. Ba. Pol ego metuo lusciniolae ne defuerit cantio, of one who possesses a thing in superabundance, Plaut. Bacch. 1, 1, 4 Fleck.

1. luscĭnĭus, ii, m., a nightingale; v. luscinia init.

2. luscĭnĭus, a, um, adj. [luscinus], blinded, one-eyed, applied by Commodus to persons one of whose eyes he had destroyed, Lampr. Commod. 10, 6; cf. the foll. art.

2. Luscĭnus, i, m., a Roman surname: C. Fabricius Luscinus, Val. Max. 4, 3, 6; Liv. 33, 42 and 43; 37, 4.

3. luscĭnus, i, m., v. luscinia init.

luscĭōsus, v luscitiosus.

luscĭtĭōsus and luscĭōsus, a, um, adj. [i. e. luscitionosus, from luscitio], that cannot see in the dusk or by lamp-light, dim-sighted, purblind: Pa. Quid jam? Sce. Quia luscitiosus. Pa. Verbero, edepol tu quidem caecus, non luscitiosus, Plaut. Mil. 2, 3, 51 sq. Lorenz ad loc.: vesperi non videre, quos appellant lusciosos, Varr. ap. Non. 135, 13: edepol idem caecus non lusciosus est, id. ib. 14; cf. also: luscitiosus qui vespere nihil videt, Isid. Orig. 10, 163: lusciosos nyctalopas a Graecis dictos, Plin. 28, 11, 47, § 170: luscitiosos dici voluerunt interdiu parum videntes, quos Graeci μύωπας vocant, Fulgent. Expos. Serm. Ant. p. 561 Merc. (Gerlach, p. 391, luscitios).

luscĭtĭo, ōnis, f. [luscus], dimness of sight, Dig. 21, 1, 10, § 4: vitium oculorum, quod clarius vesperi quam meridie cernit, Paul. ex Fest. p. 120, 17 Müll.

luscĭtĭus, i, v. luscitiosus fin.

luscus, a, um, adj. [root luc of lux; with fundamental idea to glimmer; cf. Gr. λυγη, gloom], one-eyed: Le. Oculum ego ecfodiam tibi, si verbum addideris. Sc. Hercle qui dicam tamen: nam si sic non licebit, luscus dixero, Plaut. Trin. 2, 4, 64; id. Curc. 4, 2, 19: Appius cenabo, inquit, apud te, huic lusco, familiari meo C. Sestio: uni enim locum esse video, Cic. de Or. 2, 60, 246; Mart. 4, 65; Gai Inst. 3, 214: cum Gaetula ducem portaret belua luscum (of Hannibal), Juv. 10, 157: ambos perdidit ille oculos, et luscis invidet, id. 10, 228.
Hence, with one eye shut, i. e. taking aim, said mockingly of a statue: statua meditatur proelia lusca, Juv. 7, 128; half-blind, Mart. 9, 37, 10.

lūsĭo, ōnis, f. [ludo], a playing, play: in ludum discendi, non lusionis, Cic. Q. Fr. 3, 4, 6: pueri lusionibus vel laboriosis delectantur, id. Fin. 5, 20, 55: in ipsā lusione (pilae), in the act of playing, id. de Or. 1, 16, 73: pilaris lusio, Stat. S. 4 praef.

Lūsĭtānĭa, ae, f., the western part of Spain, the mod. Portugal and a part of the Spanish provinces of Estremadura and Toledo, Caes. B. C. 1, 38, 2; Liv. 21, 43, 8; 27, 20; Mel. 2, 6, 3 sq.; 3, 1, 6; 3, 6, 2; Liv. Ep. 52; Plin. 4, 21, 35, § 113.
Hence, Lū-sĭtānus, a, um, adj., of or belonging to Lusitania, Lusitanian: cerasa, Plin. 15, 25, 30, § 103: tela, Val. Max. 9, 1, n. 5.
In plur. subst.: Lūsĭtāni, ōrum, m., the Lusitanians, Cic. Brut. 23, 89; Liv. 35, 1; 37, 46 sq.; Plin. 4, 22, 35, § 116.

lūsĭto, āre, v. freq. n. [ludo], to play often or habitually (ante- and post-class.): aut coturnices dantur, quibuscum lusitent, Plaut. Capt. 5, 4, 6: alea festiva et honesta lusitabamus, Gell. 18, 13, 1: in labellis morsicatim, Naev. ap. Non. 139, 25.

Lusĭus, i, m., a river of Arcadia, Cic. N. D. 3, 22, 57.

lūsor, ōris, m. [ludo], one who plays at a game; a player.

  1. I. Lit.: sic ne perdiderit, non cessat perdere lusor, Ov. A. A. 1, 1, 451; Sen. Ben. 2, 17, 3: furtum factum domi et eo tempore quo alea ludebatur, licet lusor non fuerit qui quid eorum fecerit, impune fit, Dig. 11, 5, 1, § 2.
    Poet. transf.: cum lusore catello, a playful little dog, Juv. 9, 611.
  2. II. Trop.
    1. A. A humorous writer: tenerorum lusor amorum, Ov Tr. 4, 10, 1.
    2. B. A banterer, mocker: te ut deludam contra, lusorem meum, Plaut. Am. 2, 2, 62.

lūsōrĭus, a, um, adj. [lusor], of or belonging to a player.

  1. I. Lit.: pila, a playing-ball, Plin. 7, 56, 57, § 205: alveus cum tesseris, id. 37, 2, 6, § 13.
    Hence,
      1. 2. Subst.: lūsōrĭum, ii, n., a place where shows of gladiators and wild beasts were given: statuit sibi triclinium in summo lusorio, Lampr. Heliog. 25; Lact. Mort. Persecut. 21.
    1. B. Used for pleasure; hence, as subst.: lūsōrĭa, ae, f. (sc. navis), a vessel for pleasure, yacht, Sen. Ben. 7, 20, 3; and, transf., any kind of light vessel, cutter: lusoriis navibus discurrere flumen ultro citroque, with cruisers, Amm. 17, 2, 3.
      Plur.: lusoriae, swift-sailing cruisers, cutters, Vop. Bonos. 15: de lusoriis Danubii, Cod. Th. 7, tit. 17.
  2. II. Trop.
    1. A. That serves for amusement or pastime, sportive: quaestio, Plin. 7, 53, 54, § 180: arma, Sen. Ep. 117, 25: spectaculum non fidele et lusorium, id. ib. 80, 2.
    2. B. Transf., that is done or given in play; hence, empty, ineffectual, invalid, = irritus: nomen, Sen. Ben. 5, 8, 3: lusorias minas alicui facere, Dig. 35, 3, 4: imperium, ib. 43, 8, 1.
      Hence, adv.: lūsōrĭē, playfully, in sport, not in earnest, apparently: lusorie (causam) agens, Dig. 30, 1, 50, § 1.

lūsōrĭē, adv. v. lusorius fin.

lustrābĭlis, e, adj. [lustro], conspicuous, περίβλεπτος (i. e. spectabilis), Gloss. Philox.

lustrāgo, ĭnis, f. [perh. from lustrum], a plant, also called verbenaca, App. Herb. 3.

lustrālis, e, adj. [2. lustrum], relating to purification from guilt or the appeasing of the gods, lustral.

  1. I. Lit.: sacrificium, a sacrifice of purification, a propitiatory offering, Liv. 1, 28: aqua, lustral water, holy water, Ov. P. 3, 2, 73: exta, Verg. A. 8, 183: hostiae, App. Mag. p. 304 fin.: vota, Val. Fl. 3, 414: caput, atoning (of Iphigenia), Sen. Agam. 163.
  2. II. [V. 2. lustrum.] Of or belonging to a period of five years, quinquennial: certamen, Tac. A. 6, 4: aurum, a tax levied every five years on petty shopkeepers, usurers, and brothel-keepers: AVRI LVSTRALIS COACTOR, Inscr. Grut. 347, 4: collatio, Cod. Th. 13, tit. 1: census Romae, Ulp. Regul. 1, 8.
    Hence, subst.: lustrālis, is, m., the collector of this tax, Inscr. Fabr. p. 426, n. 458.

lustrāmen, ĭnis, n. [lustro], a means of purification, Val. Fl. 3, 442; 409.

1. lustrāmentum, i, n. [lustro], a means of purification, Arn. in Psa. 118, Serm. 8.

2. lustrāmentum, i, n. [lustror], an incentive to lust: si quis lustramenti causā dederit cantharides, Dig. 48, 8, 3.

lustrātĭo, ōnis, f. [lustro], a purification by sacrifice, a lustration.

  1. I. Lit.: lustrationis sacro peracto, Liv. 40, 6; 40, 13, 2 sq.; Col. 2, 22, 5.
  2. II. Transf. [v. lustro, II.], a going or wandering about: lustrationesque (ferarum), Cic. Tusc. 5, 27, 79: municipiorum, id. Phil. 2, 23, 57.

lustrātor, ōris, m. [lustro].

  1. I. A purifier, cleanser: Gallus sacerdos ac lustrator, Schol. Juv. 6, 542.
  2. II. A wanderer through a place, a traverser: Hercules lustrator orbis, App. Mag. p. 288, 25.

lustrĭcus, a, um, adj. [2. lustrum], of or belonging to purification: dies, the eighth (or ninth) day after a child’s birth, on which it was purified by a sacrifice and received a name, Suet. Ner. 6; Macr. S. 1, 16; Arn. 3, 102; cf.: lustrici dies infantium appellantur, puellarum octavus, puerorum nonus, qui his lustrantur atque eis nomina imponuntur, Paul. ex Fest. p. 120 Müll.

* lustrĭfĭcus, a, um, adj. [2. lustrumfacio], purifying: cantus, Val. Fl. 3, 448.

1. lustro, āvi, ātum, 1, v. a. [2. lustrum], to purify by means of a propitiatory offering (syn.: procuro, expio).

  1. I. Lit.: agrum lustrare sic oportet. Impera suovetaurilia circumagi, etc., Cato, R. R. 141: in lustranda colonia ab eo, qui eam deduceret, Cic. Div. 1, 45, 102: ibi instructum exercitum omnem suovetaurilibus lustravit, Liv. 1, 44; 40, 6: tunc vitula innumeros lustrabat caesa juvencos, Tib. 1, 1, 25 (31 Müll.): aliquem taedis, id. 1, 2, 61: terque senem flammā, ter aquā, ter sulphure lustrat, Ov. M. 7, 261; cf. Verg. A. 6, 231: lustramurque Iovi votisque incendimus aras, we purify ourselves, id. ib. 3, 279: se centum lustrare ovis, Juv. 6, 518: lustrari, id. 2, 157: non inveniatur in te, qui lustret filium tuum aut filiam tuam, nec divinus, Mos. et Rom. Leg. Coll. 15, 1, 1.
  2. II. Transf., because, at the lustral sacrifice, the priest went around the person or object purified; hence,
    1. A. To go around, encircle: regem choreis, Verg. A. 10, 224.
    2. B. To go round, wander over, traverse: Pythagoras et Aegyptum lustravit et Persarum Magos adiit, Cic. Fin. 5, 29, 87: latitudinem lustrans signiferi orbis, id. N. D. 2, 20, 53; so id. Univ. 9: et salis Ausonii lustrandum navibus aequor, Verg. A. 3, 385: pede barbaro Lustrata Rhodope, Hor. C. 3, 25, 11: lustrati montes, Plin. 6, 27, 31, § 129: nulla meis frustra lustrantur compita plantis, Prop. 3, 15, 3: lustravitque fuga mediam gladiator harenam, Juv. 2, 14, 4: spatium, id. 6, 582.
    3. C. Military term, to review: exercitum lustravi apud Iconium, Cic. Att. 5, 20, 2; Hirt. B. G. 8, 52; cf.: inclusas animas superumque ad lumen ituras Lustrabat, Verg. A. 6, 681.
    4. D. To review, survey, observe, examine (poet.): et totum lustrabat lumine corpus, Verg. A. 8, 153: respicio et quae sit me circum copia lustro, id. ib. 2, 564: alicujus vestigia, id. ib. 11, 763; Tac. A. 15, 26; Petr. Sat. 11; Sil. 15, 787.
      1. 2. Trop., to review, consider: omnia ratione animoque, Cic. Off. 1, 17, 57.
    5. E. (Of the sun, moon, etc.) To illuminate, make bright: postera Phoebeā lustrabat lampade terras Aurora, Verg. A. 4, 6; 7, 148: sol, obliquo terras et caelum lumine lustrans, Lucr. 5, 693; 5, 79: mundi magnum templum Sol et luna suo lustrantes lumine, id. 5, 1437; 6, 737: Sol, qui terrarum flammis opera omnia lustras, Verg. A. 4, 607.

* 2. lustro, ōnis, m., i. q. vagus, wanderer, vagabond, Naev. in Lex. Vatic. tom. 8, p. 313; cf. Klussman, Naev. p. 232, and Com. Rel. v. 118 sq. Rib.

lustror, āri, v. dep. n. [1. lustrum], to frequent places of ill-repute: circum oppida, Lucil. Sat. 30, 68: lustrantur, comedunt quod habent, Plaut. Ps. 4, 7, 6: ubi fuisti, ubi lustratus, id. Cas. 2, 3, 29.

1. lustrum, i, n. [1. luo, lavo; cf.: monstrum, moneo], a slough, bog, morass, puddle.

  1. I. Lit.: prodigunt in lutosos limites ac lustra, ut volutentur in luto, Varr. R. R. 2, 4, 8.
  2. II. Transf.
    1. A. A haunt or den of wild beasts: lustra ferarum, Verg. G. 2, 471; id. A. 3, 647: lustra horrida monstris, Val. Fl. 4, 370.
      1. 2. A wood, forest: postquam altos ventum in montes atque invia lustra, Verg. A. 4, 151: inter horrentia lustra, id. ib. 11, 570.
    2. B. A house of ill-repute: ubi in lustra jacuisti? St. Egone in lustra? Plaut. Cas. 2, 3, 26: quod dem scortis, quodque in lustris comedim, id. Bacch. 4, 4, 91; id. Curc. 4, 2, 22: in lustris latet, Turp. ap. Non. 333, 15: in lustris, popinis, alea, vino tempus aetatis omne consumpsisses, Cic. Phil. 13, 11, 24: homo emersus ex diuturnis tenebris lustrorum, id. Sest. 9, 20.
      1. 2. Debauchery; cf.: lustra significant lacunas lutosas, quae sunt in silvis aprorum cubilia. A quā similitudine, hi, qui in locis abditis et sorditis ventri et gulae operam dant, dicuntur in lustris vitam agere, Paul. ex Fest. p. 120: domus, in qua lustra, libidines, luxuries, omnia denique inaudita vitia, versentur, Cic. Cael. 23, 57: studere lustris, Plaut. As. 5, 2, 17: lustris perire, Lucr. 4, 1136: vino lustrisque confectus, Cic. Phil. 2, 3, 6: qui pugnent, marcere Campana luxuria, vino et scortis omnibusque lustris per totam hiemem confectos, Liv. 23, 45, 3.

2. lustrum, i, n. [2. luo],

  1. I. a purificatory sacrifice, expiatory offering, lustration, made by the censors for the whole people once in five years, after completing the census, and in which a swine, a sheep, and a bull were offered (suovetaurilia): lustrum condere, to make the lustral sacrifice: lustrum condidit et taurum immolavit, Cic. de Or. 2, 66, 268: censu perfecto edixit, ut omnes cives Romani in campo primā luce adessent. Ibi exercitum omnem suovetaurilibus lustravit: idque conditum lustrum appellatum, quia is censendo finis factus est, Liv. 1, 44; 3, 24; cf. id. 35, 9; 38, 36; 42, 10. The census could also be taken without being followed by a lustrum, Liv. 3, 22, 1; 24, 43, 4: sub lustrum censeri, at the close of the census, when the lustrum should begin: sub lustrum censeri, germani negotiatoris est (because these were usually not in Rome, and were included in the census last of all), Cic. Att. 1, 18, 8.
    Being a religious ceremonial, the lustrum was sometimes omitted, when circumstances seemed to forbid it: census actus eo anno: lustrum propter Capitolium captum, consulem occisum, condi religiosum fuit, Liv. 3, 22, 1. Hence in part, doubtless, must be explained the small number of lustra actually celebrated; thus, A. U. C. 296: census perficitur, idque lustrum ab origine urbis decimum conditum ferunt, Liv. 3, 24, 10.
  2. II. Transf.
    1. A. A propitiatory offering: quinto die Delphis Apollini pro me exercitibusque et classibus lustra sacrificavi, Liv. 45, 41, 3.
    2. B. A period of five years, a lustrum (because every five years a lustrum was performed).
      1. 1. In gen.: cujus octavum trepidavit aetas Claudere lustrum, Hor. C. 2, 4, 24; Ov. Tr. 4, 10, 78; Mart. 10, 38, 9.
      2. 2. As the period of taxation, in reference to the imposition of duties, Varr, L. L. 6, 2, 11: hoc ipso lustro, Cic. Att. 6, 2, 5: superioris lustri reliqua, id. Fam. 2, 13, 3.
    3. C. In gen., a period of several years; of four years (of the Julian calendar), Ov. F. 3, 163; cf. Plin. 2, 47, 47, § 122: ingens lustrum, the grand lustrum, a hundred years, at the end of which the ludi saeculares were celebrated, Mart. 4, 1, 7.
    4. D. From the time of Domitian, the Capitoline games, recurring every fifth year, Suet. Dom. 4; Censor. de Die Nat. 18; cf. Stat. S. 4, 2, 60: certamine Jovis Capitolini lustro sexto, Inscr. Grut. 332, 3; called lustri certamen, Aur. Vict. Caes. 27, 7.
    5. E. Hectoris Lustra (not Lytra), title of a tragedy of Ennius; v. Trag. Rel. p. 28 sq. Rib.; Vahl. Enn. p. 113 sq.
  3. F. The term of a lease: priore lustro, Plin. Ep. 9, 37, 2.

1. lūsus, a, um, Part., from ludo.

2. lūsus, ūs, m. [ludo], a playing, play, game (not in Cic.).

  1. I. Lit.: virgineis exercent lusibus undas Naides, Ov. M. 14, 556: aleae, Suet. Calig. 41: calculorum, Plin. Ep. 7, 24: nec me offenderit lusus in pueris, Quint. 1, 3, 10; cf. id. 1, 1, 20: eburneas litterarum formas in lusum offerre, id. 1, 1, 26: ediscere inter lusum, id. 1, 1, 36: in lusu duodecim scriptorum, id. 11, 2, 38: regnum lusu sortiri, i. e. by throwing dice, Tac. A. 13, 15: solent quidam et cogere ad lusum, Dig. 11, 5, 2.
  2. II. Transf.
    1. A. Play, sport, game (that is done by way of amusement): fas est et carmine remitti, non dico continuo ac longo, sed hoc arguto et brevi. Lusus vocantur, Plin. Ep. 7, 9, 10: Trojae lusum exhibuit, Suet. Claud. 21.
    2. B. Sportive dalliance, toying: sunt apti lusibus anni, Ov. Am. 2, 3, 13; Prop. 1, 10, 9.
    3. C. Jest, fun, mockery: dant de se respondentibus venustissimos lusus, i. e. make themselves ridiculous, Quint. 5, 13, 46: lusum ludere aliquem, Gell. 18, 13, 4.